Γράφει η Νίκη Ρεϊση-Γλυνάτση 

evi1Φαίνεται πως – η αείμνηστη μου φαίνεται πολύ ψυχρή και απρόσωπη έκφραση – η αγαπημένη μας Εύη ήθελε να της κάνουμε μνημόσυνο (;) αυτές τις μέρες. Κλείνουν τρία χρόνια από τότε που “έφυγε για το μεγάλο ταξίδι”(Μάιος 2011-Μάιος 2014). Άνθρωποι σαν την Εύη Ολυμπίτου δεν μνημονεύονται μία φορά το χρόνο έχουν μιλήσει στην καρδιά μας κι έχει αυτό διαχρονική ισχύ και αξία. Όταν “έφυγε” το Μαϊο του 2011, όλοι εμείς που τη γνωρίζαμε μείναμε βουβοί μ’ ένα πόνο ανομολόγητο, όπως συμβαίνει όταν αποχωριζόμαστε αγαπημένα μας πρόσωπα. Ένιωσα τότε πως δε μου ερχόταν λόγια να πω ή να γράψω που θα άγγιζαν το διαμέτρημα του Ανθρώπου που άκουγε στο όνομα Εύη. Κι απόψε το ίδιο νοιώθω. Ωστόσο, ατυχής αφορμή, δημοσιεύματα στο διαδίκτυο, που κύριο αίτιο έχουν την “ευλογημένη” την παρουσίαση της καταγραφής-δημοσίευσης του Δημοτικού Αρχείου Καλύμνου του Δήμου Καλυμνίων, σε εκδήλωση στο Αναγνωστήριο “Αι Μούσαι” από τον κ. Κυριάκο Χατζηδάκη, με παρακινούν να εκφράσω τη βαθιά μου λύπη.
Η Εύη εμπλέκεται “εν αγνοία της”, χωρίς η ίδια να έχει την πρόθεση αλλά ούτε και τη δυνατότητα να ακούσει και να εκφέρει γνώμη με την “ηπιότητα του λόγου, την απλότητα, το ήθος, τη ζεστασιά και την καλοσύνη που τη διέκριναν”. Είμαι σίγουρη πως δεν ήταν σε καμία περίπτωση η επιθυμία της, αυτή η αρένα λογομαχιών στο διαδίκτυο.
Την Εύη Ολυμπίτου, επίκουρη καθηγήτρια εθνολογίας στο Ιόνιο Πανεπιστήμιο, τη γνώρισα ως καθηγήτρια το 2002, στην ενότητα “Φυσικές Επιστήμες” στο Ε.Α.Π. το οποίο παρακολουθούσα. Στο άκουσμα και μόνο του ονοματεπώνυμού μου, καθώς αυτό της θύμιζε την Κάλυμνο, την ιδιαίτερη πατρίδα του πατέρα της Φίλιππα Ολυμπίτη – φαρμακοποιού, έλαμψε το πρόσωπό της κι όταν ζήτησε να μάθει λεπτομέρειες και επιβεβαίωσε την υπόνοιά της για τον τόπο καταγωγής μου, πραγματικά σκίρτησε από χαρά. Την Κάλυμνο την αγαπούσε! Άψογη στη συνεργασία της με τους φοιτητές της, προσφιλής και σεμνή μ’ ένα χαμόγελο καλοσυνάτο και ευπροσήγορο προς όλους μας – Θα το θυμάται πολύ καλά αυτό ο κ. Γιάννης Διαμαντής-. Από τότε μου χάρισε τη φιλία της και νιώθω τυχερή γι’ αυτό. Ήταν δώρο Θεού για μένα. Για την ποιότητα ανθρώπου που γνώρισα. Έστω κι αν τα χρόνια αυτής της σχέσης ήταν λίγα, ήταν όμως ουσιαστικά. Συναντήσεις μας θυμάμαι, στο Ινστιτούτο Ερευνών να αγωνιά συνωμοτικά με αφέλεια μικρού παιδιού, με την αφέλεια του πολύ έξυπνου ανθρώπου, όταν περίμενα τα αποτελέσματα για την ενότητα της λογοτεχνίας.
Πήρε η ίδια να μάθει το αποτέλεσμα και μετά πήγαμε εκεί πιο κάτω στο χώρο της δουλειά της, σ’ ένα γραφικό ταβερνάκι το αγαπημένο της, όπως μου είπε, για ένα κρασί. Απλή και πολύτιμη, πρόθυμη να δώσει τις γνώσεις της, τη γνώμη της με την ειλικρίνεια που τη διέκρινε. Και η κουβέντα μας περιστρεφόταν σχεδόν πάντα γύρω από την Κάλυμνο. Την Κάλυμνο την αγαπούσε! Οι Καλύμνιοι την προβλημάτιζαν! Μιλούσε με ενθουσιασμό για τα στοιχεία που είχε αρχίσει να συλλέγει κι αφορούσαν τους σφουγγαράδες και τη σπογγαλιεία στο νησί μας. Μάλιστα είχε έρθει σε επαφή με καθηγητές σε πανεπιστήμιο της Φλώριδας για στοιχεία της ζωής των εκεί εγκατεστημένων σφουγγαράδων των πρώτων δεκαετιών του προηγούμενου αιώνα.

Η Εύη ήταν μέλος του Δ.Σ. του Ελληνικού Τμήματος της Διεθνούς Επιτροπής για τη διατήρηση της Βιομηχανικής Κληρονομιάς και συζητούσαμε πώς θα γινόταν να συντηρηθεί στην περιοχή των Τσουκαλιών αυτή η μικρή παραδοσιακή μονάδα της οικογένειας Βλάμου – μήπως θα μπορούσε να εντάξει αυτή τη μονάδα σε κάποιο πρόγραμμα. Θυμάμαι, το πρώτο βιβλίο από την έκδοση “ Η Κάλυμνος της Νόστου και της Καρδιάς μας” , την πρώτη μέρα που κυκλοφόρησε ήρθε η ίδια να το πάρει από το σπίτι μας στην Αθήνα. Ήθελε να γευτεί κάθε σταγόνα από τους χυμούς αυτού του βιβλίου γιατί κατάλαβε πως είχε γραφτεί με περισσή αγάπη για τον τόπο μας , αλλά και να αντλήσει τα όποια στοιχεία της δινόταν για την έρευνα που έκανε. Η Εύη έκανε την παρουσίαση αυτού του βιβλίου στο Σωματείο Καλυμνίων Αττικής “ Άγιος Νικόλαος”. Η Εύη με πήγε στα βιβλιοπωλεία: της “Εστίας” στη Σόλωνος και στο “Πολιτεία” στην Ιπποκράτους γιατί θεωρούσε πως έπρεπε να υπάρχει στις προθήκες τους. Είμαι σίγουρη πως δεν εστίαζε τόσο στην αξία του βιβλίου όσο στη συναισθηματική μου τόνωση. Ήταν τόσο καλή ψυχή και γενναιόδωρη με όλους. Στις συναντήσεις μας στο “Ιανός” στη Σταδίου στο “Black dacκ” της Χρ. Λαδά, άλλοτε στην Ομήρου – στέκι της παρέας της- μου εκμυστηρευόταν για το τι σκεφτόταν να κάνει για τη Λέρο την πολύ αγαπημένη της, τη γενέτειρα της μητέρα της. Μια έκδοση με τις εδεσματολογικές συνήθειες του νησιού, που περνούσε τα καλοκαίρια της.
Της είχα πει πως ήθελα να κάνω μια έκδοση αφιερωμένη στην Καλυμνιά γυναίκα και της ζήτησα να την κάνουμε μαζί για να έχει τη σφραγίδα και το κύρος της επιστημονικής της κατάρτισης. Εκείνης της πρότεινα να ασχοληθεί με τις Καλυμνιές της Αθήνας και γω να βρω στοιχεία γι’ αυτές της Καλύμνου. Θυμάμαι τον ενθουσιασμό της. Με πήρε στο τηλέφωνο για να μου πει πως βρήκε σπάνια στοιχεία για τη Σεβαστή Καλισπέρη, την πρώτη Ελληνίδα φοιτήτρια και μια γυναίκα με σπουδαία διαδρομή, της οικογένειας Κουντούρη. Και βέβαια τα στοιχεία επέμενε να μου τα δώσει κι εκείνη να μην συμμετέχει, απλώς ήθελε να με βοηθήσει στη συλλογή του υλικού, και ‘κείνη ως αφανής ήρωας να δρέψει όλους τους καρπούς της προσφοράς. “ Νίκη μπορείς μόνη σου να το κάνεις”. Και πάλι σημειώνω πως δεν είχε να κάνει με τις ικανότητές μου, όσο με τη δύναμη της ψυχής της που ήθελε στους ανθρώπους γύρω της να δίνει αξία, να τους δίνει χαρά, γιατί η ίδια είχε αξία, είχε σπάνιο ήθος, γιατί η ίδια ήταν ένας χαρισματικός άνθρωπος από αυτούς που λίγους συναντάς στο διάβα της ζωής σου, (μακριά από μένα κάθε κακόβουλη σκέψη επειδή αναφέρω αυτά τα στοιχεία. Απλώς αισθάνομαι βαθιά την ανάγκη να γνωρίσουν οι Καλύμνιοι – όσοι μπορούν να εκτιμήσουν τον Άνθρωπο Εύη).

Εκείνες τις μέρες είχε κυκλοφορήσει από την σειρά ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΤΟΥ ΑΙΩΝΑ τα “Νέα” Ιστορική Βιβλιοθήκη – το βιβλίο της «Μπουμπουλίνα/Καϊρη-Μπουμπουλίνα» και ήταν χαρούμενη. Ενώ ήταν αγχωμένη, γιατί σε λίγο διάστημα θα γινόταν η παρουσίαση του τόμου με κείμενα του Αν. Μπριλλάκη “Διαδρομές και Αναζητήσεις της Αριστεράς μετά τον Εμφύλιο” του οποίου την επιμέλεια είχε η ίδια σε συνεργασία με τον Η. Νικολόπουλο.

Θα παραθέσω μερικά αποσπάσματα από τους αποχαιρετισμούς της τελευταίας μέρας, φίλων και συναδέλφων της που δημοσιεύτηκαν στην εφημερίδα “Αυγή”, 22 Μαΐου 2011… “Ήσουν αυτή που προσέφερε πάντοτε μέσα από μία συνεχή διαθεσιμότητα απλόχερα, με ανιδιοτέλεια, αθόρυβα κι αποτελεσματικά σε ώρες ευθύνης με όλες σου τις δυνάμεις. Ένας άνθρωπος με παραδειγματική συνέπεια, συνέπεια επιστημονικού λόγου, πολιτικής πράξης , προσωπικής στάσης και πίστης. Πάντοτε ανθρώπινη, σεμνή, ποτέ ακατάδεχτη κι αλαζονική, ήσουν ανοιχτή στις έννοιες και τα προβλήματα των άλλων που με προσοχή άκουγες, κατανοούσες, συμπονούσες και συνέδραμες. Διατηρούσες μια απέχθεια στο “διανοουμενισμό” και την έπαρση. Τον σεβασμό στην απλότητα τον έκανες πολιτισμό. Δίπλα σου ακόμα και το πιο ασήμαντο γινόταν, άθελά του σημαντικό χωρίς να διεκδικήσεις ποτέ τίποτα, χωρίς κανένα αντάλλαγμα. Το χαμόγελό σου, η ευγένεια σου, η στωικότητα σου και η δεκτικότητα σου στα πειράγματα θα μας μείνουν σαν εικόνα για πάντα…”

Δημήτρης Ανωγιάτης –PELE. Ενώ ο Δημήτρης Δημητρόπουλος γράφει εκτός των άλλων”… Η ίδια πίστευε ότι η μαθητεία της στο Ινστιτούτο Νεοελληνικών Ερευνών καθόρισε την επιστημονική της πορεία, πλούτισε την οπτική της με την ιστορική διάσταση των πραγμάτων και της πρόσφερε ισχυρά εφόδια να μελετά το παρελθόν και να κατανοεί το παρόν. Περηφανευόταν, λοιπόν, για τη σχέση της αυτή. Και το ΙΝΕ όμως είχε κάθε λόγο να είναι περήφανο. “H μαθήτρια” του διέπρεπε, καλλιεργούσε άριστα το επιστημονικό χωράφι που διάλεξε, δούλευε άοκνα και συστηματικά, αναδείκνυε νέα θεματικά πεδία, δημοσίευε εμπεριστατωμένες και άρτια τεκμηριωμένες μελέτες, έφερνε σε επαφή τους φοιτητές με τις σύγχρονες κατακτήσεις της εθνολογίας, τους μάθαινε τον λόγον τον καλόν και κυρίως δίδασκε. Δίδασκε με το προσωπικό της παράδειγμα, τη συμπεριφορά της και τον τρόπο ζωής της: επιστημονικό ήθος”.

Θα σταθώ τέλος σε μία τελευταία παράγραφο που έγραψαν οι φίλοι της: Αγγελική, Δημήτρης, Κατερίνα, Λίνα, Σοφία, Φωτεινή…” η Εύη κατέχει μια μυστική τέχνη του βίου, σκόρπιζε αισιοδοξία και ζεστασιά γύρω της, ήταν καλοπροαίρετη απέναντι στη ζωή και τους ανθρώπους”. Αυτή ήταν η Εύη Ολυμπίτου.
Η τροπή που πήραν τα πράγματα μέσα από τα διαδικτυακά δημοσιεύματα μόνο λύπη προκαλούν, διότι πολλές φορές κοιτάζουμε το δέντρο και χάνουμε το δάσος.
Η επιστημονική έρευνα της Ευδοκίας Ολυμπίτου, την οποία της ανέθεσε η δημοτική αρχή του κ. Ρούσσου το 2005 και για την οποία ασχολήθηκε με ιδιαίτερο ζήλο και ενθουσιασμό, δεν ολοκληρώθηκε δυστυχώς, αφού μεσολάβησε ο αδόκητος θάνατός της. Η καταγραφή του Δημοτικού Αρχείου Καλύμνου, σύμφωνα με τον τίτλο τον οποίο επέλεξε η ίδια, ολοκληρώθηκε και ψηφιοποιήθηκε το 2014 με την συμβολή του ιστοριοδίφη καθηγητή κ. Κυριάκου Χατζηδάκη και επί της Δημοτικής αρχής του κ. Δημητρίου Διακομιχάλη. Το ότι είναι πλέον στη διάθεση του κάθε Καλύμνιου αποτελεί γεγονός που θα πρέπει να μας χαροποιεί. Η Εύη που ξέρουμε θα είναι ικανοποιημένη από αυτή την εξέλιξη, γιατί αυτός ήταν ο στόχος της. Να προσφέρει αυτό το ανεκτίμητο υλικό της ιστορίας μας στην Κάλυμνο και τον κάθε Καλύμνιο.
Ας σεβαστούμε την επιθυμία της.
Με σεβασμό κι αγάπη στη μνήμη της
Νίκη Ρεϊση-Γλυνάτση
Μάιος 2014

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s