tsagarisΓράφει ο Γιάννης Θ. Πατέλλης

Την ιστορία αυτού του τόπου την γράφουν οι άνθρωποί του. Είναι αυτοί που αφήνουν τα ίχνη τους σε όλες τις μορφές της ζωής του νησιού, στα γράμματα, τις τέχνες, στις λεγόμενες «καλές τέχνες», στην οικονομική δραστηριότητα, στη «σφουγγαροδουλειά».

Ξεχώρισα αυτήν την τελευταία γιατί, για ένα και πλέον αιώνα, αυτόν που μόλις αφήσαμε πίσω μας, αποτέλεσε την κινητήριο και κυρίαρχη οικονομική δραστηριότητα της Καλύμνου. Το σφουγγάρι, ο ιδιόμορφος αυτός καρπός από τους βυθούς της Ανατολικής Μεσογείου, που έφτανε κάθε φθινόπωρο στο νησί θερισμένος με ιδρώτα και αίμα, διακινούνταν στη βιομηχανική Ευρώπη, από τη Ρωσία μέχρι την Αγγλία και από τη Στοκχόλμη μέχρι την Τεργέστη, αλλά και στο Νέο Κόσμο, από ικανούς ανθρώπους τους σπογγεμπόρους, οι οποίοι έφερναν στον τόπο τους το βασικό οικονομικό κεφάλαιο της ζήσης και της προκοπής του.

Όταν το 1947 επισκέφθηκε την Κάλυμνο ο πρώτος Έλληνας Στρατιωτικός Διοικητής Ναύαρχος Ιωαννίδης, εξέφρασε την απορία πώς είναι δυνατό στο άγονο αυτό νησί να υπάρχει τόση ζωή και δραστηριότητα. Για να πάρει την απάντηση από τον παλαίμαχο αγωνιστή γιατρό Μιχάλη Καλαβρό : «Ναύαρχέ μου μην επηρεάζεστε από τα ξερά βουνά που βλέπετε. Τα βουνά αυτά γεννούν χλωρά και δυνατά μυαλά που ξέρουν να αγωνίζονται και να δημιουργούν».

Ένα από τα χλωρά και δυνατά αυτά μυαλά υπήρξε και ο συμπατριώτης μας Κώστας Νικ. Τσαγκάρης, που πρόσφατα έφυγε για το αιώνιο ταξίδι πλήρης ημερών. Από νέο παιδί στη βιοπάλη έφυγε προπολεμικά για το Παρίσι, όπου σύντομα έδωσε δείγματα των ικανοτήτων του, δημιουργώντας ένα σπογγεμπορικό οίκο δραστήριο και ανθηρό. Κατά τη διάρκεια της γερμανικής κατοχής στο Παρίσι, κινείται δραστήρια ως μέλος της Δωδεκανησιακής Κοινότητας της Γαλλίας, βοηθά και συνδέεται στενά με τον αυτοεξόριστο στο Παρίσι στρατηγό Νικόλαο Πλαστήρα, αγωνίζεται μαζί με άλλους Καλυμνίους και Δωδεκανησίους να προσφέρουν ότι μπορούν στην υπό κατοχή, δοκιμαζόμενη, πατρίδα. Μετά το τέλος του πολέμου, στις πρώτες εκλογές της «Ένωσης Δωδεκανησίων της Γαλλίας» το 1945, ο Κώστας Τσαγκάρης εκλέγεται πρώτος πρόεδρος της. Με τη βοήθεια όλων των μελών του συλλόγου και πολλών συμπατριωτών, αποστέλλουν φάρμακα, ρουχισμό και άλλα είδη πρώτης ανάγκης στους Δωδεκανησίους της Αθήνας, αλλά και στο νησί του, στους δοκιμαζόμενους από τα δεινά του πολέμου Καλυμνίους.

Ύστερα από την μεταπολεμική ομαλοποίηση της πολιτικής ζωής στην Ευρώπη, ο Κώστας Τσαγκάρης συνέχισε την σπογγεμπορική δραστηριότητά του με επιτυχία και με κέντρο πάντοτε το Παρίσι. Με οξύνοια και διορατικότητα αντιλαμβάνεται έγκαιρα τη σημασία της επέλασης του τεχνητού σπόγγου στη βιομηχανία. Δεν διστάζει ούτε στιγμή. Αποφασίζει να ρισκάρει ένα εμπορικό τόλμημα με ένα, εκ πρώτης όψεως, οξύμωρο σχήμα: την παράλληλη εμπορία φυσικού και τεχνητού σφουγγαριού. Και δικαιώνεται! Γιατί, όπως αποδείχτηκε εκ των υστέρων, το τεχνητό δεν επηρέασε τη ζήτηση του φυσικού, αφού επρόκειτο για δύο εντελώς διαφορετικής ποιότητας και χρησιμότητας αντικείμενα.

Με τη σκέψη πάντα να φανεί χρήσιμος και στην ιδιαίτερη πατρίδα του, την αγαπημένη του Κάλυμνο, ιδρύει τη δεκαετία του 1960, στον τόπο του, την Ανώνυμη Εμπορική και Βιομηχανική Εταιρεία «Κ. Ν. ΤΣΑΓΚΑΡΗΣ», την σπουδαιότερη μεταποιητική βιομηχανία στο άγονο νησί μας, με ότι αυτό συνεπάγεται σε θέσεις εργασίας και άλλα ευεργετικά συνακόλουθα.

Η δραστηριότητα της εταιρείας ήταν και είναι καθαρά εξαγωγική. Εισάγει την πρώτη ύλη από την Γερμανία, την επεξεργάζεται στις εγκαταστάσεις της και εξάγει τα έτοιμα συνθετικά σφουγγάρια στις ΗΠΑ, την Ευρώπη και την εγχώρια αγορά. Και όλα αυτά τα χρόνια κατορθώνει να ανταπεξέρχεται στον έντονο ανταγωνισμό και να διατηρεί ένα καλό μερίδιο στη διεθνή αγορά.

Αυτό βέβαια αποτελεί ένα άθλο, η επίτευξη του οποίου προϋποθέτει σωστή μελέτη, τέλεια οργάνωση και μεθοδευμένο σύστημα δουλειάς, πάνω από το κοινό μέτρο. Με το πέρασμα του χρόνου το Παρίσι εγκαταλείπεται, ως εμπορικό κέντρο των επιχειρήσεων του, και ο Κώστας Τσαγκάρης μεταφέρει το σύνολο των δραστηριοτήτων του στο νησί του.

Στην προσωπική του ζωή ο Κώστας Τσαγκάρης ευτύχισε να έχει σύζυγό του την Ειρήνη Ιωάννου Μπουλαφέντη, κόρη του δημάρχου της απελευθέρωσης Ιωάννη Μπουλαφέντη, η οποία έφυγε επίσης από τη ζωή πριν λίγους μήνες. Δημιούργησε μια ωραία οικογένεια με τρία παιδιά, εκλεχτά μέλη της τοπικής μας κοινωνίας τον Νικόλα, την Καλλιόπη και την Ελένη. Ο Νικόλας Τσαγκάρης είναι ο άξιος διάδοχος του πατέρα του στην οικογενειακή επιχείρηση.

Ο Κώστας Τσαγκάρης υπήρξε θερμός φίλος και μέλος του Αναγνωστηρίου, χαιρόταν ιδιαίτερα για τον κάθε νέο τόμο των «Καλυμνιακών Χρονικών» και ενίσχυε την εκδοτική του προσπάθεια.

Ο Κώστας Τσαγκάρης, πρότυπο εργατικότητας, εξακολουθούσε να εργάζεται καθημερινά στο εργοστάσιό του μέχρι τις τελευταίες μέρες της μακράς ζωής του. Έφυγε για το αιώνιο ταξίδι αφήνοντας παρακαταθήκη τη δική του, ξεχωριστή, σελίδα στην ιστορία του νησιού μας.

Κάλυμνος, 1 Ιουλίου 2019.                     

ioannispatellis@hotmail.com

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s