polymnia-3Η Διεθνής Οργάνωση Εκπαιδευτικής Αλληλεγγύης Language Beyond Borders(ΕΔΩ) την ανακήρυξε προ ημερών ως την καλύτερη εθελόντρια για τον μήνα Δεκέμβριο του 2019 και την ευχαρίστησε δημόσια για την αφειδώλευτη προσφορά των επαγγελματικών της δεξιοτήτων και του χρόνου της, παρέχοντας υψηλής ποιότητας γλωσσική κατάρτιση σε εκτοπισμένους ανθρώπους ανά τον κόσμο.

Η Καλυμνιά Πολύμνια Ρούσσου ζει και εργάζεται τα τελευταία πέντε χρόνια στη Μαδρίτη και στον ελεύθερο χρόνο της ασχολείται με τον εθελοντισμό, διδάσκοντας on line αγγλικά σε Παλαιστίνιους που ζουν στη λωρίδα της Γάζας.

Στη συνέντευξη που ακολουθεί η Πολύμνια μας μιλά για το πως ο εθελοντισμός μπήκε στη ζωή της, για τις ιδιαίτερα δυσμενείς συνθήκες μέσα στις οποίες οι μαθητές της παλεύουν καθημερινά να εξελιχθούν ως άνθρωποι και ως επαγγελματίες, για το πως λαμβάνοντας μέρος στις δράσεις της συγκεκριμένης οργάνωσης ένιωσε να εξελίσσεται σε πολλαπλά επίπεδα και δη για την έντονη συναισθηματική απήχηση που έχει στην ίδια η αίσθηση ότι βοηθά ανθρώπους χωρίς να περιμένει αντάλλαγμα.

«Γνωρίζοντας άτομα από πολλές διαφορετικές χώρες και όντας κάτοικος εξωτερικού πλέον, συνειδητοποίησα πόσο τεχνητές είναι καμιά φορά οι γραμμές που μας χωρίζουν» σημειώνει στη διάρκεια της κουβέντας μας και αισθάνομαι να με κατακλύζει ένα κύμα αισιοδοξίας. Η Πολύμνια ανήκει στην κατηγορία εκείνων των νέων ανθρώπων που αποτελούν πηγή έμπνευσης και κουράγιου για όλους μας, γιατί ένα μέρος της αλλαγής που θέλουμε να δούμε στον κόσμο, το βλέπουμε ήδη σε αυτούς.

Η συνέντευξη

-Ποιοι είναι οι βασικοί λόγοι που σε ώθησαν να ασχοληθείς με τον εθελοντισμό και δη με την Διεθνή Οργάνωση Εκπαιδευτικής Αλληλεγγύης “Language Beyond Borders” (Γλώσσα πέρα από τα σύνορα);

Η απόφασή μου να συμμετάσχω ως εθελόντρια στη δράση της συγκεκριμένης οργάνωσης ήρθε ως φυσικό επακόλουθο της επαγγελματικής μου πορείας τα τελευταία χρόνια, αλλά και της γενικότερης κατάστασης με τις προσφυγικές και μεταναστευτικές ροές όπως εξελίσσεται.

Εδώ και πέντε χρόνια μένω στην Ισπανία, στη Μαδρίτη, όπου και εργάζομαι ως καθηγήτρια αγγλικών, ισπανικών και ελληνικών. Τον τελευταίο χρόνο ασχολούμαι αποκλειστικά με τη διδασκαλία ξένων γλωσσών μέσω διαδικτύου. Οι μαθητές μου είναι κατά πλειοψηφία ενήλικες, που μαθαίνουν ξένες γλώσσες για επαγγελματικούς ή προσωπικούς λόγους. Πρέπει να σημειώσουμε ότι η εκπαίδευση ενηλίκων διαφέρει πάρα πολύ από αυτήν των παιδιών, κυρίως λόγω του ότι οι ενήλικες ζουν συνεχώς κάτω από την πίεση των προσωπικών και επαγγελματικών τους υποχρεώσεων και προβλημάτων. Έχοντας αποκτήσει λοιπόν γνώσεις και εμπειρία πάνω στο συγκεκριμένο αντικείμενο ήθελα να τη χρησιμοποιήσω και για ενήλικες μαθητές που δεν έχουν τα μέσα να βελτιώσουν τις επαγγελματικές τους δεξιότητες, μία εκ των οποίων είναι η γνώση ξένων γλωσσών και κυρίως αγγλικών.

Παράλληλα, παρατηρώντας το φαινόμενο της αύξησης μεταναστευτικών και προσφυγικών ροών τα τελευταία χρόνια, ένιωθα επιτακτική την ανάγκη να εμπλακώ και να βοηθήσω με όποιον τρόπο μπορώ αυτούς τους ανθρώπους που για διάφορους λόγους χρειάστηκε να εκτοπιστούν. Η γλωσσική ένταξη αυτών των πληθυσμών βρίσκεται στην καρδιά του όλου προβλήματος. Χωρίς μια γλώσσα επικοινωνίας είναι αδύνατον πολλές φορές, όχι μόνο να ενταχθούν κοινωνικά, αλλά και να λειτουργήσουν αυτόνομα σε απλές καθημερινές καταστάσεις.

Ο τρίτος λόγος, που με ώθησε να εμπλακώ σε αυτού του είδους την εθελοντική δράση, είναι το προσωπικό μου ενδιαφέρον για τις ξένες γλώσσες, τις γλωσσικές ανταλλαγές, τις πολιτισμικές ανταλλαγές όπως αποτυπώνονται στη γλώσσα και τις δυναμικές που αναπτύσσονται όταν φυσικοί ομιλητές ποικίλων γλωσσών επικοινωνούν και επιδρούν ο ένας στον άλλον. Ως φοιτήτρια εφαρμοσμένης γλωσσολογίας αυτήν την περίοδο, η εμπειρία που αποκτώ καθημερινά μέσω της δράσης μου στην οργάνωση LBB είναι καθοριστική.

Τέλος, σημαντικός παράγοντας που με ώθησε στον εθελοντισμό είναι και η εθελοντική δράση πολλών μελών της οικογένειάς μου. Έχοντας βιώσει την προσωπική τους ενασχόληση με τον εθελοντισμό σε πολλαπλά επίπεδα, ένιωθα έντονα την ανάγκη για κοινωνική προσφορά, κυρίως σε ένα θέμα που με απασχολεί και που το σπουδάζω, αυτό της γλώσσας και της γλωσσικής ένταξης.

-Ποια είναι η φιλοσοφία που διέπει τη συγκεκριμένη οργάνωση;

Η οργάνωση Language Beyond Borders είναι ένας μη κυβερνητικός οργανισμός που βασίζεται στη χρήση των νέων τεχνολογιών, εξειδικευμένου εκπαιδευτικού προσωπικού και δημιουργία στρατηγικών συνεργασιών με άλλους μη κυβερνητικούς οργανισμούς με στόχο την επιμόρφωση και εν τέλει την δημιουργία προοπτικών εξέλιξης και κοινωνικής και πολιτισμικής ένταξης εκτοπισμένων πληθυσμών ανά τον κόσμο, παραδίδοντας υψηλής ποιότητας εξατομικευμένα μαθήματα ξένων γλωσσών και οργανώνοντας ειδικά προγράμματα ανάπτυξης επαγγελματικών και διαπολιτισμικών δεξιοτήτων. Στόχος επομένως δεν είναι απλώς η διδασκαλία μιας ξένης γλώσσας αλλά η ουσιαστική στήριξή των ατόμων αυτών με γνώμονα τον σεβασμό στην διαπολιτισμικότητα, την τήρηση υψηλών προδιαγραφών εκπαιδευτικών προγραμμάτων, τη συνεργασία χωρίς αποκλεισμούς και διαχωριστικές γραμμές.

82353173_915500888852758_6759697264504995840_o-Πες μου δυο λόγια για την πρόσφατη διάκριση, αυτή της «καλύτερης εθελόντριας για τον μήνα Δεκέμβριο 2019»

Κάθε μήνα επιβραβεύουμε και έναν εθελοντή με βάση τη συνολική του δράση,  τις ώρες που εργάστηκε για την επίλυση συγκεκριμένων προβλημάτων, την υπευθυνότητα και τον χρόνο ανταπόκρισής του σε ζητήματα που αφορούν την καθημερινή λειτουργία της οργάνωσης. Επίσης συνεκτιμώνται οι πρωτοβουλίες που τυχόν έλαβε και το προσωπικό ενδιαφέρον που επέδειξε σε συγκεκριμένες καταστάσεις.

Τον Δεκέμβρη επιλέχθηκα εγώ λόγω του ότι εργάστηκα τόσο ως διδάσκουσα και συντονίστρια μιας ομάδας καθηγητών και μαθητών όσο και στην διαδικασία παραγωγής οπτικού υλικού για τις ανάγκες της χριστουγεννιάτικης καμπάνιας για προσέλκυση νέων μελών και εθελοντών.  Επίσης τον Δεκέμβρη έτυχε να προκύψουν κάποια προβλήματα συντονισμού των διαφορετικών ομάδων τα οποία και προσπάθησα να επιλύσω άμεσα. Τα θέματα συντονισμού οφείλονται στο γεγονός ότι οι εκπαιδευτικοί και οι μαθητές βρίσκονται σε όλα τα πλάτη και μήκη της γης, με διαφορετικό ωράριο και ιδιαίτερες τοπικές συνθήκες όσον αφορά την ταχύτητα και την ποιότητα της σύνδεσης στο διαδίκτυο, οπότε πρέπει πάντα κάποιος να διασφαλίζει ότι τα μαθήματα γίνονται στην ώρα τους, πληρούν τις προδιαγραφές του προγράμματος και ανταποκρίνονται στις ιδιαίτερες ανάγκες των μαθητών.

-Κινείστε σε συμβατικούς τρόπους διδασκαλίας ή λαμβάνετε κάποιες ειδικές οδηγίες, δεδομένου ότι έρχεστε σε επαφή με ανθρώπους που έχουν ανησυχίες, φόβους και ανασφάλειες για τη ζωή τους, την οικογένειά τους;

Σε κάθε εκπαιδευτικό που προσφέρεται ως εθελοντής παρέχεται σεμινάριο επιμόρφωσης στα ειδικά θέματα που αφορούν εκτοπισμένους πληθυσμούς. Έχουμε συγκεκριμένες οδηγίες ως προς την διαχείριση καταστάσεων που μπορεί να προκύψουν αλλά και ως προς τον βαθμό εμπλοκής που μας επιτρέπεται να έχουμε με τους μαθητές μας. Επίσης, υπάρχει ένα ανοικτό κανάλι επικοινωνίας μεταξύ διδασκόντων, διδασκόντων και συντονιστών αλλά και διδασκόντων και μαθητών ώστε να επιλύεται άμεσα οποιοδήποτε πρόβλημα ή δυσκολία διαχείρισης μιας κατάστασης.

Στον τρόπο διδασκαλίας και στην μέθοδο που θα ακολουθηθεί σε κάθε περίπτωση συνυπολογίζονται οι ιδιαίτερες συνθήκες διαβίωσης του κάθε μαθητή, το επίπεδο των γλωσσικών του δεξιοτήτων και οι συγκεκριμένοι στόχοι που μπορεί να έχει θέσει ο ίδιος ή η οργάνωση με την οποία συνεργαζόμαστε κάθε φορά. Εννοείται ότι οι απαιτήσεις των εκπαιδευτικών από τους συγκεκριμένους μαθητές δεν μπορεί να είναι οι ίδιες με τις απαιτήσεις υπό «φυσιολογικές» συνθήκες εκμάθησης μιας γλώσσας. Το πιο σημαντικό για αυτούς τους μαθητές είναι να αποκτήσουν αυτοπεποίθηση και να μπορούν να φτάσουν στο σημείο να εκπροσωπούν και να εκφράζουν τους εαυτούς τους στην γλώσσα-στόχο. Αλλά πολλές φορές η καθημερινότητά τους δεν τους βοηθά, οπότε ο εκπαιδευτικός καλείται να δείξει κατανόηση και να αναπροσαρμόσει του διδακτικούς του στόχους.

-Πόσο εύκολο είναι να παραμείνεις αυστηρά στο επίπεδο μαθητή – δασκάλου και να μην επηρεαστείς από τα προβλήματα της ζωής τους που ενδεχομένως μοιράζονται μαζί σου;

Δεν γίνεται να μην επηρεαστείς. Θυμάμαι μία φόρα κάναμε μάθημα με δύο μαθήτριες που μένουν στη λωρίδα της Γάζας. Την ώρα του μαθήματος ακούστηκαν βομβαρδισμοί και έπεσε το ρεύμα. Είχα πανικοβληθεί και πραγματικά δεν ήξερα πώς να χειριστώ την κατάσταση γιατί αγωνιούσα για την σωματική τους ακεραιότητα. Μετά από πέντε λεπτά μου είπαν: «Πολύμνια μην ανησυχείς. Είμαστε καλά. Ας συνεχίσουμε το μάθημα.» Εννοείται ότι είναι πολύ δύσκολο να συνεχίσεις το μάθημα προσποιούμενος ότι δεν έγινε τίποτα. Πρέπει να μάθεις να διαχειρίζεσαι την ταραχή και τον φόβο και ταυτόχρονα να χρησιμοποιείς τον λίγο χρόνο που έχεις στη διάθεσή σου για να βοηθήσεις αυτούς τους μαθητές να επιτύχουν τους στόχους τους.

Πρέπει να πω ότι οι περισσότεροι από τους μαθητές που είχα την ευκαιρία να διδάξω είναι πολύ δυνατοί άνθρωποι. Τους ενδιαφέρει η γλωσσική και επαγγελματική τους εξέλιξη αλλά και η κοινωνική τους ένταξη οπότε θέλουν να χρησιμοποιήσουν την διδακτική ώρα αποκλειστικά για την επίτευξη αυτού του στόχου. Δεν μιλάνε τόσο πολύ για τα προβλήματα της καθημερινότητάς τους, όσο για τα όνειρα και τις προσδοκίες τους. Το αν θα μιλήσουν ή όχι για τις δυσκολίες της καθημερινότητάς τους εξαρτάται αποκλειστικά από τους ίδιους.

84287501_621153598707464_156698935446994944_n

-Τι εθνικότητας είναι η πλειονότητα των μαθητών σου; Έχει μείνει χαραγμένος στη μνήμη σου κάποιος από αυτούς;

Διοργανώνουμε πολλά προγράμματα εκμάθησης αγγλικών σε διάφορα μέρη του κόσμου και σε μαθητές με διαφορετικό πολιτιστικό και κοινωνικό υπόβαθρο. Αλλά εγώ προσωπικά, μέχρι τώρα έχω διδάξει κυρίως σε μαθητές από την Παλαιστίνη, που βρίσκονται στη λωρίδα της Γάζας. Οι περισσότεροι έχουν πανεπιστημιακό πτυχίο και παράλληλα με τα μαθήματα αγγλικών επιμορφώνονται δια ζώσης  σε θέματα προγραμματισμού, σχεδιασμού ιστοσελίδων και εφαρμογών. Είναι νέοι με όνειρα και στόχους που παλεύουν καθημερινά να εξελιχθούν ως άνθρωποι και ως επαγγελματίες μέσα σε ιδιαίτερα δυσμενείς συνθήκες.

Χαρακτηριστικά θυμάμαι την περίπτωση ενός μαθητή στη Γάζα με τον οποίο είχαμε αναπτύξει σχέση εμπιστοσύνης και μπορούσαμε να μιλήσουμε σχεδόν για όλα τα θέματα που τον απασχολούσαν. Σε ένα από τα μαθήματα μας, μου έδειξε με το κινητό του το δωμάτιο όπου μένει, το σπίτι του, τη θέα από το παράθυρό του, προσωπικά αντικείμενα – πολύτιμοι θησαυροί που στολίζουν τα ράφια του δωματίου του και μου διηγήθηκε τις ιστορίες πίσω από το κάθε αντικείμενο. Ήταν μια συγκινητική στιγμή γιατί μου επέτρεψε να έχω μια πραγματική, ζωντανή εικόνα μιας καθημερινότητας που δεν μπορούσα ούτε να φανταστώ. Συνειδητοποίησα την δύναμη του ανθρώπου που παλεύει όχι μόνο για να υπάρξει αλλά και να εξελιχθεί και να ονειρευτεί, όποιες κι αν είναι οι συνθήκες στις οποίες βρίσκεται.

-Παρακολουθείς την πορεία των μαθητών σου; Κρατάς επαφές; Ενημερώνεσαι για το αν η γλωσσική υποστήριξη που τους πρόσφερες τους βοήθησε να αποκτήσουν μια καλύτερη ζωή;

Με τους περισσότερους μαθητές κρατάμε επαφές και μετά το πέρας των μαθημάτων. Ανταλλάσσουμε μηνύματα κυρίως μέσω facebook, αν και τώρα τελευταία πολλοί, κυρίως οι πιο νέοι, χρησιμοποιούν περισσότερο το Instagram για να μοιραστούν φωτογραφίες και βίντεο. Βλέπω και χαίρομαι για την εξέλιξη των μαθητών κυρίως όταν καταφέρνουν να βρουν μια δουλειά, έστω και περιστασιακή, στον τόπο όπου διαμένουν ή στο διαδίκτυο. Σε πολλές βέβαια περιπτώσεις η απόκτηση μιας καλύτερης ζωής δεν εξαρτάται μόνο από την βελτίωση των γλωσσικών τους δεξιοτήτων, αλλά και από πολλούς εξωτερικούς παράγοντες που δεν μπορούν να ελέγξουν οι ίδιοι ή εμείς ως εθελοντές.

-Συμφωνείς με την άποψη πως ο εθελοντισμός είναι μια μετασχηματιστική εμπειρία σε διάφορα επίπεδα; Απέκτησες μια διαφορετική οπτική για τον εαυτό σου και για τους άλλους;

Μπορώ να μιλήσω μόνο για την προσωπική μου εμπειρία. Μέσα από τις δράσεις της οργάνωσης ένιωσα να εξελίσσομαι σε πολλαπλά επίπεδα. Καταρχάς ως άνθρωπος έχω την ευκαιρία να γνωρίσω άτομα από πάρα πολλά διαφορετικά μέρη του κόσμου με τα οποία ανταλλάσσω συνεχώς ιδέες και εμπειρίες. Μαθαίνω πολλά από τους ίδιους τους μαθητές, οι οποίοι χρησιμοποιούν κάθε ευκαιρία για να μιλήσουν για τον τόπο τους και τον πολιτισμό τους, τις παραδόσεις τους, τις αξίες που διέπουν την κοινωνία από  την οποία προέρχονται. Η δύναμή τους και η όρεξή τους για ζωή αποτελεί για εμένα ένα ισχυρό παράδειγμα της θέλησης του ανθρώπου που αγωνίζεται, με όποια μέσα διαθέτει, για μια καλύτερη ζωή. Μαθαίνω πολλά και από τους υπόλοιπους εθελοντές, διοργανωτές και καθηγητές οι οποίοι συνεχώς παραστέκονται ο ένας στον άλλο, με συμβουλές, ιδέες και προτάσεις διδασκαλίας. Ταυτόχρονα η κοινωνική προσφορά, η αίσθηση ότι βοηθάς ανθρώπους χωρίς να περιμένεις αντάλλαγμα, έχει έντονο συναισθηματικό αντίκτυπο σε προσωπικό επίπεδο.

-Αυτή η εμπειρία και ενασχόλησή σου, ενίσχυσε την επιχειρηματολογία σου απέναντι σε ρητορικές εθνοκεντρισμού, προκατάληψης και ρατσισμού;

Ένα από τα σημαντικότερα μαθήματα που έχω λάβει από την ενασχόληση μου με το συγκεκριμένο είδος εθελοντισμού ήταν η διαπίστωση ότι στην ουσία τους όλοι οι άνθρωποι μοιάζουν πολύ παραπάνω απ’ όσο πίστευα, παρά το διαφορετικό εθνικό, θρησκευτικό, κοινωνικό και πολιτισμικό υπόβαθρο. Γνωρίζοντας άτομα από πολλές διαφορετικές χώρες και όντας κάτοικος εξωτερικού πλέον, συνειδητοποίησα πόσο τεχνητές είναι καμιά φορά οι γραμμές που μας χωρίζουν. Έπειτα πιστεύω απόλυτα στην ανανεωτική δύναμη του πλουραλισμού που προκύπτει από τις πολιτιστικές ανταλλαγές. Με συναρπάζουν οι κοινωνίες που ανοίγονται στον κόσμο, υποδέχονται νέες ομάδες ανθρώπων και κατ’ επέκταση νέες ιδέες, επηρεάζουν και επηρεάζονται. Σε αυτό το πλαίσιο προσπαθώ να δω τις μετακινήσεις πληθυσμών δημιουργικά παρότι είναι επίπονες και σκληρές για τους ανθρώπους που εκτοπίζονται. Οι μετακινήσεις μπορούν να τους δώσουν την ευκαιρία για ένα νέο ξεκίνημα στις χώρες υποδοχής με την ελπίδα ότι στο μέλλον θα επιλυθούν τα προβλήματα των χωρών από τις οποίες προέρχονται. Αλλά και οι χώρες υποδοχής μπορούν να επωφεληθούν από αυτές τις μετακινήσεις αξιοποιώντας τις δυνατότητες των ανθρώπων αυτών. Επομένως, εννοείται πως όταν έρχεσαι σε συχνή επαφή με ανθρώπους από όλον τον κόσμο και μπαίνεις στην διαδικασία να τους γνωρίσεις και να μιλήσεις μαζί τους για τις ανησυχίες  και τα όνειρά τους, οι ρητορικές προκατάληψης και ρατσισμού δεν βρίσκουν πρόσφορο έδαφος για να αναπτυχθούν.

-Πως είναι αλήθεια η ζωή στη Μαδρίτη;

Δεν είμαστε πολλοί οι Έλληνες της Μαδρίτης και γενικά της Ισπανίας κυρίως λόγω του ότι η Ισπανία ως χώρα, μέχρι τώρα τουλάχιστον, δεν αποτελούσε προορισμό για εύρεση καλύτερων συνθηκών εργασίας από την Ελλάδα. Εγώ ήρθα πριν πέντε χρόνια και η αλήθεια είναι ότι δεν δυσκολεύτηκα να προσαρμοστώ. Οι άνθρωποι και η καθημερινότητα μοιάζει πολύ με την Ελλάδα και η Μαδρίτη είναι μία πολύ φιλική πόλη για τους ξένους. Εδώ και δύο χρόνια ξεκίνησα και δεύτερο πτυχίο στην Εφαρμοσμένη Υπολογιστική Γλωσσολογία στο Πανεπιστήμιο Complutense λόγω του έντονου ενδιαφέροντος μου για τη μελέτη των ανθρώπινων γλωσσών.

Εννοείται πως μου λείπει η Ελλάδα, το νησάκι μου, η οικογένεια και οι φίλοι μου αλλά δεν νιώθω ότι είμαι τόσο μακριά γιατί ευτυχώς μπορούμε και πηγαίνουμε συχνά. Γενικά οι περισσότεροι Έλληνες στην Ισπανία δεν αντιμετωπίζουν κανένα θέμα προσαρμογής, εφόσον  βέβαια ξέρουν τη γλώσσα. Το μόνο ίσως δύσκολο είναι η εξεύρεση μιας καλής θέσης εργασίας μια και η Ισπανία, αν και μεγάλη χώρα, αντιμετωπίζει ακόμα αρκετά προβλήματα σε οικονομικό επίπεδο.

 

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s